Meer weten over...



Mijn huisdier heeft kanker... wat nu?

Natuurlijk is dit schokkend nieuws voor u als eigenaar. Want u doet er alles aan om uw lieveling gezond te houden. Maar u hoeft niet direct in paniek te raken. Er zijn vele soorten en gradaties kanker en sommige zijn zeer goed te behandelen. Een goed contact en goede communicatie met uw dierenarts kan hierbij al een heel stuk helpen.

Voorkomen

  • Kanker komt steeds vaker voor bij gezelschapsdieren. Bijna de helft krijgt vroeg of laat kanker. Dit komt omdat onze honden en katten steeds ouder worden. Ouderdom is een belangrijke factor in het krijgen van kanker. Maar ook andere elementen kunnen een rol spelen zoals hormonen, erfelijke factoren en in mindere mate invloeden uit de omgeving.
  • Hormonen spelen vooral een rol bij vrouwelijke dieren. Onder invloed van vrouwelijke hormonen stijgt de kans op bijvoorbeeld melkkliertumoren aanzienlijk. Daarom raden wij altijd aan kattinnen en teven op jonge leeftijd te laten steriliseren en raden wij het gebruik van hormonale producten zoals de prikpil of poezenpil af.
  • Erfelijke factoren spelen een rol bij bepaalde rassen. We zien dat deze rassen gevoeliger zijn voor het ontwikkelen van kanker.

Symptomen

Het bekendste symptoom van kanker is een gezwel of ‘tumor’ op de huid. Dit wordt meestal gezien door de eigenaar.
Natuurlijk zijn niet alle vormen van kanker zichtbaar aan de buitenkant. Er kunnen zich bijvoorbeeld tumoren vormen in de verschillende organen of er kan kanker ontstaan van de bloedcellen. Het is logisch dat deze vormen van kanker niet direct opgemerkt worden omdat we ze niet kunnen zien.

Toch zijn er een aantal symptomen die kunnen voorkomen bij dieren met kanker:

  • Wonden die niet genezen.
  • Vermageren.
  • Afname van de eetlust of moeilijkheden met kauwen of slikken.
  • Bloedverlies of een andere uitvloeiing uit een lichaamsopening.
  • Onaangename geur.
  • Benauwdheid of hoesten.
  • Verminderd uithoudingsvermogen.
  • Blijvende kreupelheid of stijfheid.
  • Moeilijkheden met urineren of produceren van ontlasting.

Als uw huisdier een van deze symptomen heeft wil dit echter niet automatisch zeggen dat hij/zij kanker heeft!

Diagnose

Het eerste wat uw dierenarts zal doen na het opmerken van een gezwel is (laten) bepalen hoe goedaardig of kwaadaardig de tumor is. Met andere woorden; hoe gevaarlijk is dit  voor de gezondheid van uw hond/kat. Dit doen we bij gezwellen door een ‘dunne naald aspiraat‘ te nemen. Hierbij prikken we met een naaldje in het gezwel en proberen we cellen op te zuigen. Deze cellen kunnen dan gekleurd worden en bekeken worden onder de microscoop. Soms kan dan al uitsluitsel gegeven worden over de aard van het gezwel. Vaak moet het staaltje echter opgestuurd worden naar het labo om door een specialist bekeken te worden.  Als er dan nog geen overtuigende diagnose is kan er ook nog een stukje weefsel (een biopt) uit het gezwel genomen worden om te onderzoeken. Soms wordt als dit mogelijk is al direct het hele gezwel verwijderd en opgestuurd naar het labo voor onderzoek.

Prognose

De prognose voor uw huisdier is afhankelijk van de uitslag van de onderzoeken van de dierenarts en het wel/niet slagen van de eventuele behandeling.
Een goedaardige tumor heeft meestal een goede prognose. De prognose van een kwaadaardige tumor is afhankelijk van een aantal factoren zoals; Zijn er al uitzaaiingen? Hoe is de algemene toestand van het dier? Bestaat er een behandeling voor het soort tumor? Bevindt de tumor zich op een ‘behandelbare’ plaats?
Uw dierenarts zal deze factoren verder onderzoeken en aan de hand daarvan de vooruitzichten voor uw huisdier kunnen inschatten. De prognose van een kwaadaardige tumor is altijd slechter dan bij een goedaardige tumor. Echter een kwaadaardige tumor hoeft niet altijd direct levensbedreigend te zijn, mits goede opvolging en regelmatige controle bij uw dierenarts.

Behandeling

De behandeling van kanker is heel divers en afhankelijk van het soort kanker.
Chirurgie, chemotherapie en bestraling zijn de meest voorkomende behandelingsmethoden bij kanker.

  • Chirurgie:
    • Een gezwel op of in de huid kan vaak chirurgisch worden verwijderd. Als de tumor volledig kan worden weg genomen en er zijn geen uitzaaiingen, is de prognose meestal goed. Een gezwel in een orgaan kan soms ook chirurgisch verwijderd worden, afhankelijk van de lokalisatie. Uiteraard brengen dit soort operaties meer risico met zich mee, omdat er in de buik geopereerd moet worden. Soms is amputatie van een lidmaat de enige oplossing.
    • Echter, soms is volledige wegname niet mogelijk door bijvoorbeeld de aanwezigheid van veel bloedvaten en zenuwen rond de tumor. Aanvullende therapieën zoals bestraling of chemotherapie kunnen dan overwogen worden. Helaas werken deze niet bij alle soorten tumoren en zijn ze vaak duur.
  • Chemotherapie
    • Chemo wordt voornamelijk toegepast bij tumoren die uitgezaaid zijn, tumoren die op verschillende plaatsen voorkomen, tumoren die chirurgisch niet volledig verwijderd kunnen worden, tumoren die een hoog risico op uitzaaien hebben en soms wordt chemo gebruikt om tumoren te verkleinen voor chirurgie. Het is een medicijn dat toegediend wordt als infuus of pillen.
    • In tegenstelling tot chemotherapie bij mensen komen nevenwerkingen bij huisdieren veel minder voor en zijn deze ook minder ernstig. Chemotherapie werkt niet bij alle types van tumoren. Daarnaast is meestal geen volledige genezing mogelijk. Het doel van chemotherapie is meestal de kwaliteit van het leven en de levensduur van het dier te verbeteren.
    • De behandeling moet gebeuren in een gespecialiseerde kliniek, is vrij duur en er is geen garantie dat de therapie zal aanslaan. In dit geval zal uitgebreid overleg met uw dierenarts u helpen in uw beslissing.
  • Bestraling
    • Bestraling kan alleen worden gedaan bij tumoren die gevoelig zijn voor straling en die niet zijn uitgezaaid. Vaak is bestraling een aanvullende behandeling na een operatie, maar voor sommige tumoren is dit de enige behandelmethode.
    • Bij bestraling wordt gebruik gemaakt van röntgenstraling welke de tumorcellen vernietigt of de deling van deze cellen vertraagt. Voor deze behandeling moeten de dieren volledig stilliggen. Daarom moeten ze onder narcose gebracht worden.
    • De algehele conditie van het dier moet dus goed zijn om deze behandeling te kunnen ondergaan. Ook bestraling moet gebeuren in een gespecialiseerde kliniek en is erg duur.

Euthanasie

Bij de behandeling van kwaadaardige kanker wordt altijd gekeken of de ziekte eventueel al is uitgezaaid naar andere delen van het lichaam. Als er uitzaaiingen zijn is de prognose voor uw huisdier namelijk niet goed en kan soms besloten worden niet te behandelen. Als het dier in een slechte conditie is en als behandelen geen optie is, wordt meestal besloten het dier in te laten slapen. Meer informatie over euthanasie vindt u in het artikel ‘afscheid van mijn huisdier’.

Kanker is een woord waar we allemaal schrik van hebben. Een aantal vormen van kanker zijn echter heel goed te behandelen of zelfs goedaardig. Kanker betekent lang niet altijd ‘het einde’.

Wat betekent het eigenlijk...

  • ‘Kanker’: Een ziekte waarbij cellen in het lichaam zich doelloos en ongeremd gaan delen.

Dit kan tot uiting komen in de vorm van een tumor, maar dit hoeft niet!

  • ‘Tumor’: Een plaatselijke woekering van weefsel welke goedaardig of kwaadaardig kan zijn.

Een tumor is kanker, maar kanker geeft niet altijd een tumor

  • ‘Goedaardige tumor’: Blijft op een plaats en groeit langzaam. Maar kan door zijn grootte wel problemen veroorzaken.
  • ‘Kwaadaardige tumor’: Nestelt zich in omliggende weefsels en kan zich via de bloedvaten verspreiden naar andere delen van het lichaam.

Wat kunt u doen?

  • Wees alert op de bovengenoemde symptomen.
  • Ga met ieder bolletje of niet helende wonde naar uw dierenarts. Hoe vroeger je een gezwel wegneemt of behandelt hoe beter de vooruitzichten voor uw huisdier!